Adoptie: wat ik zag en ondervond...leven in het teken van adoptie

De afgelopen weken leken wel in het teken van adoptie te staan. Een nieuw programma: “met open armen” waarin wensouders gevolgd worden in hun adoptieproces laat op social media een bom los barsten. Hoe kan je een gevoelig etisch kwestie als adoptie gebruiken als amusement. Dit is ontoelaatbaar. Het jammere van dit programma was ook nog eens dat het ontzettend eenzijdig belicht werd. Het draaide behoorlijk om de wensouders. Dit riep bij een deel van de geadopteerden een ontzettend wrang gevoel op, zo ook bij mij. Want waar gaat het bij adoptie eigenlijk om? Toch om het belang van het kind? En niet om wat voor proces de wensouders doorlopen hebben? Ooit gerealiseerd dat zo’n schattig bruin of wit gekleurd kindje gedragen is onder het hart van een moeder? Een moeder die met pijn in haar hart haar zwangerschap moest voldragen omdat ze wist dat er geen toekomst was voor haar en haar kind? Op het moment dat de handen van de wensouders gevuld werden was daar aan de andere kant van de wereld een moeder waar het hart verscheurd van werd. En dan worden in het programma kinderen op het meest kwetsbaarste moment in beeld gebracht. Kan dit overigens volgens de wet op privacy? Het enige wat op mijn netvlies gebrandt staat was de angstige blik in de ogen van deze kinderen. En dan werd er naar drie maanden gezegd dat het erg goed gaat met de kinderen... Ik begreep er niets van. Goed gaan is toch niet hetzelfde als al het woord “pindakaas” uitspreken? Dat dit programma tegelijkertijd gezorgd heeft dat het gesprek over adoptie onder geadopteerden, wensouders en afstandsmoeders op gang gebracht is vind ik een positief iets. De afgelopen weken heb ik met veel geadopteerde, wensouders en met afstandsmoeders gesproken. Confronterende, pittige en open gesprekken. Als je mij kent weet je dat ik niet weg zal lopen voor een goed en stevig gesprek. Maar tegelijkertijd kwam ik er ook achter dat er zowel onder geadopteerden en onder wensouders nog veel onduidelijkheid is over adoptie. Ook een aantal geadopteerden lijken het in hun zoektocht lastig te vinden dat we niet allemaal hetzelfde ervaren. Terwijl het worstelen met je adoptie niet per defintie wil zeggen dat je adoptieouders het niet goed hebben gedaan of dat je een slechte jeugd hebt gehad. De enorme loyaliteit die er kan zijn naar de adoptieouders kan soms ook killing zijn voor het daadwerkelijk durven voelen en erkennen van je eigen identiteit. Dit is niet bij iedereen het geval ik zeg dit bewust omdat ik niemand wil insluiten of uitsluiten. Tegelijkertijd heb ik mij meer verdiept in adoptie. Ik ben boeken gaan lezen, heb een gesprek gehad met René van Hoksbergen (emiritus hoogleraar adoptie), wat overigens voor mij zelf ook heel verhelderend en genezend was. Daarnaast heb ik via de stichting UAI, SIG en adoptie.nl verschillende stukken gelezen en aangehoord. Vooral via de UAI is mij meer duidelijk geworden over adoptie. Ik ben geschokt door wat er binnen dit wereldje afspeelt. Later misschien daar meer over. Maar ook buiten dat is het blijkbaar zo dat er voor een bepaalde groep geadopteerde nog zoveel lading ligt om te durven delen wat ze voelen. Mij realiserend dat ik jarenlang zo’n iemand was. Ik dacht dat mijn gevoelens er niet mochten zijn, dat wat ik voelde niet klopte. Maar nu weet ik meer en nu denk ik anders. Het blijft toch een rare situatie even heel plastisch bekeken. Wensouders willen een baby, gaan naar een ver land (moeten veel geld betalen) halen kind op en vervolgens word het kindje onthaalt op schiphol met Nederlandse vreugde. Ik hoop zo dat al die kindjes die ooit zijn aangekomen op Schiphol, als volwassen geadopteerden niet hoeven te ervaren dat ze Nederlands moesten zijn omdat dit van hun verwacht werd. Je bent namelijk geen Nederlander als je vanuit het buitenland bent geadopteerd. Je bent een kind van en met twee culturen. Je hebt je genen, je aard van iemand anders. Het kan zo verhelderend zijn als je je dat realiseert. Adoptie is voor mij niet het toverwoord, adoptie betekende voor mij een gevecht waarvan ik jaren niet de inhoud begreep. Een tropisch vruchtenboom werd ontworteld, en gepland in een eikengrond en er werd steeds maar gezegd, jij bent een eikenboom, je bent een eikenboom. Adoptie, een levenslang proces waarmee je je in elke fase van je leven weer opnieuw verbind. En ook de daarbij horende clice’s van: “ja maar anders had je het niet zo goed gehad toch?” Oh is dat zo? Wat is beter? Of: "ja maar je hebt nu toch een leuke man en kinderen daar moet je wel dankbaar voor zijn?" Huh wie zegt dat ik niet dankbaar ben en waarom zou ik in mijn leven dankbaarder moeten zijn dan ieder ander mens? Soms denk ik wel eens stiekem: "joh je mag ook wel dankbaar zijn dat ik jullie leven ben komen verreikken hoor;-)"  oh ja ook nog een leuk citaat notabene van een wensouder: "ik merk dat adoptie je wel veel bezig houd!" Ja hahaha als ik niet was geadopteerd had ik al deze vragen niet gehad, mijn adoptie is een wezenlijk onderdeel van mijn leven dus dat is niet gek toch? Maar jullie begrijpen met mij wel dat zulke opmerkingen nooit de lading kunnen dekken van de diepte die er schuil gaat achter, adoptie of te wel: ontworteling, verdriet, afstand doen etc. Etc. Door mijn adoptie ben ik als mens geworden wie ik nu ben. Aan de ene kant is adoptie in mijn geval iets van alleen maar verliezers. Ik heb geen plek meer waar ik kind kan zijn, maar aan de andere kant heeft het mij gevormd tot wie ik nu ben. Soms voel ik mij een grote “lozer” en lijkt het of ik met lege handen sta. Dit kan bij tijden zo voelen, maar toch heeft mij gesterkt. Adoptie soms ervaar ik het als mijn grootste geluk en bij tijden blijft het mijn grootste demoon.